trung kì

Trung kì là giai đoạn quan trọng trong quá trình phân bào.

Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Giai đoạn ở giữa của một quá trình: "trung kì" chỉ khoảng thời gian nằm giữa giai đoạn đầu và giai đoạn cuối của một sự kiện, hiện tượng, hoặc quy trình nào đó.
   • Trong sinh học: "trung kì" (từ đồng nghĩa với "kì giữa") là một giai đoạn của quá trình phân bào (nguyên phân hoặc giảm phân), nơi các nhiễm sắc thể xếp thành hàng ở mặt phẳng xích đạo của tế bào.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ (nghĩa tổng quát):

  • Dự án này đang ở trung kì, cần tập trung nguồn lực để hoàn thành. (Dự án đang ở giai đoạn giữa, cần ưu tiên nguồn lực.)
  • Học sinh thường gặp khó khăn nhất ở trung kì của khóa học. (Giai đoạn giữa khóa học thường là thời điểm học sinh gặp thử thách.)

• Danh từ (trong sinh học):

  • Ở trung kì của nguyên phân, các nhiễm sắc thể co xoắn cực đại. (Ở kì giữa, nhiễm sắc thể co ngắn và dày nhất.)
  • Sự phân li nhiễm sắc thể xảy ra sau trung kì. (Sự phân tách nhiễm sắc thể diễn ra sau kì giữa.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "trung kì của một cuộc thi": giai đoạn giữa của một cuộc thi, thường là thời điểm loại trực tiếp hoặc quyết định.

  • Đội bóng đã vượt qua trung kì của giải đấu để vào chung kết. (Đội bóng đã qua giai đoạn giữa giải để vào trận cuối.)

• "trung kì của bệnh": giai đoạn giữa của một căn bệnh, khi triệu chứng rõ rệt nhất.

  • Bệnh nhân cần được điều trị tích cực ở trung kì của bệnh. (Giai đoạn giữa bệnh là lúc cần can thiệp y tế mạnh mẽ.)

Biến thể và từ gần giống

• Kì giữa (danh từ): thuật ngữ đồng nghĩa trong sinh học, chỉ cùng một giai đoạn.

  • Kì giữa là giai đoạn ngắn nhất của nguyên phân. (Kì giữa là giai đoạn ngắn nhất trong nguyên phân.)

• Đầu kì (danh từ): giai đoạn đầu của một quá trình — trái nghĩa với trung kì.

  • Ở đầu kì, dự án còn nhiều thay đổi. (Giai đoạn đầu, dự án chưa ổn định.)

Từ đồng nghĩa

• Giai đoạn giữa: khoảng thời gian trung tâm của một quá trình.

  • Giai đoạn giữa của mùa mưa thường có lượng mưa lớn nhất. (Thời điểm giữa mùa mưa mưa nhiều nhất.)

• Kì trung gian (ít dùng): giai đoạn giữa, nhưng thường chỉ dùng trong ngữ cảnh chu kỳ tế bào.

  • Kì trung gian là giai đoạn tế bào chuẩn bị phân chia. (Kì trung gian là lúc tế bào tổng hợp vật chất.)

Thành ngữ liên quan

• Trung kì bản lề: giai đoạn giữa có tính quyết định, chuyển tiếp.
  • Trung kì bản lề của cuộc chiến đã thay đổi cục diện. (Giai đoạn giữa mang tính quyết định đã làm thay đổi tình thế chiến tranh.)